http://www.rahafun.com Wed, 29 Jun 2016 13:11:52 +0000 fa-IR hourly 1 https://wordpress.org/?v=4.5.3 http://www.rahafun.com/%da%86%da%af%d9%88%d9%86%da%af%db%8c-%d8%aa%d8%b9%db%8c%db%8c%d9%86-%d8%b7%d9%88%d9%84-%d9%88-%d8%b9%d8%b1%d8%b6-%d8%ac%d8%ba%d8%b1%d8%a7%d9%81%db%8c%d8%a7%db%8c%db%8c.html http://www.rahafun.com/%da%86%da%af%d9%88%d9%86%da%af%db%8c-%d8%aa%d8%b9%db%8c%db%8c%d9%86-%d8%b7%d9%88%d9%84-%d9%88-%d8%b9%d8%b1%d8%b6-%d8%ac%d8%ba%d8%b1%d8%a7%d9%81%db%8c%d8%a7%db%8c%db%8c.html#respond Wed, 29 Jun 2016 13:11:52 +0000 http://www.rahafun.com/?p=54875 چگونگی تعیین طول و عرض جغرافیایی

طول و عرض جغرافیایی
می دانیم که نیمکره نیمی از زمین است. خط استوا خطی فرضی است که حول زمین کشیده شده و زمین را به دو نیمه برابر تقسیم می کند. نیمکره شمالی در شمال خط استوا و نیمکره جنوبی در جنوب خط استوا است.
ما همچنین می توانیم زمین را طوری به دو نیمه تقسیم کنیم، که با خطی فرضی به نام نصف النهار مبدأ، شرق زمین از غرب جدا شود. سمت چپ یا غرب نصف النهار مبدأ نیمکره غربی و راست یا شرق نصف النهار مبدأ نیمکره شرقی است.
طول و عرض جغرافیایی چیست؟
اگر به نقشه هایی که از زمین تهیه می شوند نگاه کنیم، می توانیم خطوط زیادی را ببینیم که از بالا به پایین و یا از چپ به راست کشیده شده اند. این خطوط واقعی نیستند بلکه شبکه ای از خط ها هستند که رسم می شوند تا به ما کمک کنند مکانی را در زمین پیدا کنیم.
خطوطی که از چپ به راست و یا غرب به شرق کشیده شده اند و به عبارتی افقی هستند خطوط عرض جغرافیایی نامیده می شوند. خط استوا درست در وسط خطوط عرض جغرافیایی قرار دارد. این خطوط همیشه با فاصله ای مساوی از هم قرار دارند و هیچ وقت همدیگر را قطع نمی کنند. به همین دلیل به آنها موازی ها گفته می شود. خطوط عرض جغرافیایی موازی با خط استوا هستند.
همچنین خطوطی را می بینیم که از قطب شمال به قطب جنوب کشیده شده اند و به عبارتی عمودی هستند. این خطوط طول جغرافیایی نامیده می شوند. فاصله بین خطوط طول جغرافیایی در استوا از همه بیشتر است و هنگامی که به طرف قطب ها می رود کمتر می شود. تا جایی که در قطب ها خطوط یکدیگر را لمس می کنند. این به آن معنا است که خطوط طول جغرافیایی با هم موازی نیستند. گاهی اوقات خطوط طول جغرافیایی خطوط نصف النهار نیز نامیده می شوند. نصف النهار مبدأ نیمکره شرقی را از نیمکره غربی جدا می کند.
بر روی خطوط عرض جغرافیایی و خطوط طول جغرافیایی شماره هایی وجود دارد. این اعداد به ما کمک می کنند تا محل دقیق قرارگیری یک مکان را بر روی نقشه پیدا کنیم. این مکان ها با درجه و به طور دقیق تر با درجه، دقیقه و ثانیه اندازه گیری می شوند. هر مکانی در جهان دارای درجه مشخصی از عرض جغرافیایی و طول جغرافیایی است. می دانیم که خط استوا خط عرض جغرافیایی است که شمال زمین را از جنوب آن جدا می کند. اعداد روی خطوط عرض جغرافیایی به ما می گویند که در چه فاصه ای از شمال و جنوب خط استوا قرار دارند. خط استوا عرض جغرافیایی صفر درجه است.
هنگامی که به شمال و به جنوب استوا سفر می کنیم شماره ها بالا می روند. خطوط طول جغرافیایی نیز شماره دارند. می دانیم که نصف النهار مبدأ شرق را از غرب جدا می کند. نصف النهار مبدأ طول جغرافیایی صفر درجه است. اعداد روی خطوط دیگر طول جغرافیایی به ما می گویند که تا چه حد در شرق یا غربیم و یا چه قدر از نصف النهار مبدأ فاصله داریم. به عنوان مثال می خواهیم جای ایران را در نقشه پیدا کنیم. ایران در قاره آسیا و در نیمکره های شمالی و شرقی واقع است.
برای پیدا کردن ایران از خط استوا به شمال می رویم و در خطوط عرض جغرافیایی به خطی که از همه به ایران نزدیک تر است می رسیم. می بینیم که ایران در محدوده بین ۲۰ تا ۴۰ درجه قرار دارد. در واقع ایران به طور دقیق در محدوده ۲۵ درجه و ۳ دقیقه الی ۳۹ درجه و ۴۷ دقیقه عرض شمالی قرار گرفته است. درواقع ایران در عرض های جغرافیایی بالا قرار دارد.
حالا از نصف النهار مبدأ شروع می کنیم و به شرق می رویم. می بینیم که ایران در محدوده بین ۴۰ و ۸۰ درجه واقع است. درواقع ایران به طور دقیق در ۴۴ درجه و ۵ دقیقه الی ۶۳ درجه و ۱۸ دقیقه طول شرقی واقع شده است.

فاصله بین خطوط
اگر ما دور زمین (حدود ۲۵،۰۰۰ مایل یا ۴۰۲۳۴ کیلومتر) را به ۳۶۰ درجه تقسیم کنیم، فاصله هر درجه عرض جغرافیایی یا طول جغرافیایی با درجه دیگر بر روی سطح زمین بیش از ۶۹ مایل یا ۱۱۱ کیلومتر می شود. البته هنگامی که به شمال یا جنوب خط استوا حرکت می کنیم، فاصله بین خطوط طول جغرافیایی کوتاه تر می شود تا زمانی که آنها در واقع در قطب با هم تماس پیدا می کنند. در ۴۵ درجه شمال یا جنوب خط استوا، یک درجه طول جغرافیایی حدود ۴۹ مایل (حدود ۷۹ کیلومتر) است.
دقیقه و ثانیه
برای اهداف دقیق تر، درجات طول جغرافیایی و عرض جغرافیایی به دقیقه (‘) و ثانیه (“) تقسیم شده اند. هر درجه ۶۰ دقیقه است. هر دقیقه به ۶۰ ثانیه تقسیم شده است. ثانیه ها می توانند بیشتر تقسیم شوند و به دهم، صدم، و یا حتی هزارم تقسیم شوند. می توانیم بار دیگر به مثال موقعیت جغرافیایی ایران توجه کنیم.
مکان های نسبی
می توانیم موقعیت یک شهرستان و یا مکان را بر روی زمین را بر مبنای ارتباطش با جای دیگر و یا مکان های نزدیک پیدا کنیم. به عنوان مثال می گوییم قله دماوند در ۷۵ کیلومتری شمال شرق تهران است و این موقعیت نسبی قله دماوند است.

چرا فضا سرد است؟
فاصله بین ستارگان در جهان فوق العاده است. خود ما وقتی از فاصله ستاره خودمان خورشید با نزدیک ترین ستاره صحبت می کنیم داریم از تریلیون ها تریلیون کیلومتر صحبت می کنیم. هر چند ما بر روی زمین به این دلیل که در فضای نزدیک به خورشیدیم کاملاً گرم می شویم، اما قسمت اعظم جهان از ستاره ها خیلی دور اند و سرمای این قسمت ها تقریباً منجمد کننده است.
دمای فضا چقدر است؟
دمای فضا در مناطق دور از ستارگان حدود ۲۷۰- درجه سانتیگراد است. این دما تقریباً سردترین دمای جهان است. تنها حدود سه درجه سردتر از این دما، سردترین دمایی است که از لحاظ نظری امکان پذیر است.
دمای فضای کاملاً تهی و دور از هر ستاره به وسیله چیزی که ما آن را زمینه تشعشعی میکروموجی کیهانی می نامیم ایجاد می شود. در واقع بعد از این که انفجار بزرگ به وقوع پیوست (حدود ۴۰۰،۰۰۰ سال بعد از انفجار بزرگ و یا همین حدود)، مقدار عظیمی نور ساطع شد. این نور به تدریج انرژی اش را از دست داده و در طول زمان سرد شده است. بنابراین، فقط نور زمینه تشعشعی میکروموجی کیهانی است که کل جهان را پر کرده است. این نور هم واقعاً سرد است و آن چیزی هم هست که دمای پایه خود فضا به دور از ستارگان را ایجاد کرده است.
]]> http://www.rahafun.com/%d8%af%d9%84%db%8c%d9%84-%d8%b3%d8%b1%d8%af-%d8%a8%d9%88%d8%af%d9%86-%d9%81%d8%b6%d8%a7-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa.html/feed 0 http://www.rahafun.com/%d8%b1%d9%81%d8%aa%d8%a7%d8%b1%d9%87%d8%a7%db%8c-%d9%85%d8%aa%d9%81%d8%a7%d9%88%d8%aa-%d9%85%d9%88%d8%a7%d8%af.html http://www.rahafun.com/%d8%b1%d9%81%d8%aa%d8%a7%d8%b1%d9%87%d8%a7%db%8c-%d9%85%d8%aa%d9%81%d8%a7%d9%88%d8%aa-%d9%85%d9%88%d8%a7%d8%af.html#respond Mon, 27 Jun 2016 07:12:10 +0000 http://www.rahafun.com/?p=54889 چگونگی رفتار های متفاوت مواد مختلف
چرا مواد مختلف رفتار متفاوت دارند؟
هر چیزی که دارای وزن (جرم) باشد و فضایی را اشغال کند ماده است. برای این که چیزی فضا را اشغال کند، باید حجم داشته باشد. هر آن چه بر روی زمین است وزن دارد و فضایی را اشغال می کند. این بدان معنا است که هر آن چه بر روی زمین است ماده است. (شامل کلیه جامدات، مایعات و گازها)
پسری که در شکل می بینید جامی را نگه داشته که در آن مقداری محلول است. وقتی او در وسیله درست کردن حباب فوت می کند، هوا (گاز) به دام می افتد. جامی که مایع در آن است، خود مایع و هوایی که پسر فوت می کند همگی ماده اند. همه آنها مقداری وزن و حجم دارند. منتها مواد مختلف رفتار متفاوت دارند.
میزان قوت پیوندهای اجزای تشکیل دهنده آنها دلیل رفتار متفاوت شان است. (این رفتار متفاوت را در خود جام حباب می بینیم که مثل مایع درونش جاری نمی شود یا می بینیم که هوا (گاز) می تواند فشرده شود.)
جامدات، مایعات و گازها همه از اجزای بسیار ریزی تشکیل شده اند که با چشم غیر مسلح دیده نمی شوند. آنها اتم، مولکول و یا یون نامیده می شوند. تصویر زیر می تواند درباره این که اتم ها، مولکول ها و یون ها در زیر میکروسکوپ چگونه به نظر می رسند ایده ای بدهد.

رفتار مواد مختلف در نتیجه گرم شدن
گفتیم که ذرات در جامدات، مایعات و گازها رفتارهای متفاوتی دارند ولی با وجود این رفتار متفاوت نتیجه کار مشابه است. همه آنها زمانی که گرم می شوند گسترش می یابند.

جامدات
ذرات درون جامدات هنگامی که گرم می شوند مرتعش می شوند (نوسان پیدا می کنند) و به یکدیگر برخورد می کنند، در نتیجه فضای بیشتری را اشغال می کنند. این خاصیت گسترش یافتن جامدات این امکان را به وجود می آورد که دو قطعه فلز بدون جوش دادن به یکدیگر متصل شوند. با مشاهده تصویر زیر این موضوع را بهتر درک می کنید:
مایعات
ذرات داخل مایعات مقداری بیشتر از ذرات جامدات اطراف یکدیگر حرکت می کنند، به سرعت مرتعش می شوند و در نتیجه فضای بیشتری را اشغال می کنند.
گازها
به طور کلی ذرات داخل گازها آزادانه در تمام جهات حرکت می کنند و اتاق را فرا می گیرند. هنگامی که گازها گرم می شوند، خیلی سریع تر و بیشتر حرکت می کنند.
گسترش جامدات، مایعات و گازها مزایا و معایبی دارد که در اینجا چند تا از آنها ذکر می شود:
– یکی از مزایای گسترش فلز استفاده از آن در دماسنج است. جیوه (فلز- مایع) هنگامی که گرم تر می شود در لوله گسترش می یابد.
– یکی از مضرات گسترش مواد این است که جاده ها در طول فصل سرد ترک می خورند زیرا در طول تابستان گرم منبسط و منقبض می شوند. این گسترش مواد می تواند سطح جاده را ناهموار کند. ساختارهای فلزی و فولادی مورد استفاده در پل ها هم هنگامی که گرم می شوند گسترش می یابند و باعث شکستگی پل می شوند.
]]> http://www.rahafun.com/%d8%b1%d9%81%d8%aa%d8%a7%d8%b1%d9%87%d8%a7%db%8c-%d9%85%d8%aa%d9%81%d8%a7%d9%88%d8%aa-%d9%85%d9%88%d8%a7%d8%af.html/feed 0 http://www.rahafun.com/%d8%b9%d9%84%d9%84-%d8%b3%d8%b1%d8%af-%d9%85%d8%b2%d8%a7%d8%ac%db%8c.html http://www.rahafun.com/%d8%b9%d9%84%d9%84-%d8%b3%d8%b1%d8%af-%d9%85%d8%b2%d8%a7%d8%ac%db%8c.html#respond Sun, 26 Jun 2016 13:32:54 +0000
برچسب:
نویسنده: محمد رضا جوادیان